Eigen schuld, dikke bult

12-10-2007

Dik zijn is niet makkelijk, zeker niet als je er weinig aan kunt doen . In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is overgewicht niet altijd iemands eigen schuld . Uit onderzoek is gebleken dat er een aantal genen zijn die een bijdrage leveren aan ernstige zwaarlijvigheid . Zo ontdekte prof . Dr . Steve O’Rahilly vijf genen die invloed hebben op het hongergevoel . Eigenlijk zou ernstig overgewicht gezien moet worden als een ziekte, maar in de huidige maatschappij overheerst echter het beeld dat overgewicht behoort tot onze individuele verantwoordelijkheid . Om overgewicht te kunnen voorkomen zal dit beeld moeten veranderen en de overheid meer moeten ingrijpen, aldus Inez de Beaufort, hoogleraar gezondheidsethiek aan het Erasmus MC in Rotterdam, in een interview met het NRC van 27 september 2007. Een eerste stap daarin is het verminderen van de stigmatisering en discriminatie ten opzichte van mensen met overgewicht . Geen ‘eigen schuld, dikke bult’ meer dus .

Momenteel begeleidt Inez de Beaufort een project van de Europese Unie over ethische kwesties rond overgewicht en obesitas . In dat project wil zij niet alleen de rol van de maatschappij in de preventie van overgewicht aankaarten, maar ook bespreekbaar maken waar onze grens ligt wat betreft het ingrijpen in het leven van mensen met obesitas . Een belangrijk onderdeel van het project is ook de houding van de maatschappij tegenover mensen met overgewicht . Een belangrijk punt in deze discussie is de filosofische vraag, waarom mensen eigenlijk niet dik mogen zijn .

Overgewicht wordt bepaald door een heleboel factoren, waaronder genetische factoren, maar ook de omgevingsfactoren zijn erg belangrijk . Zo komt overgewicht en obesitas bijvoorbeeld veel vaker voor bij mensen met een laag inkomen . Het inkomen kan men natuurlijk niet zelf uitkiezen . Daarom zou de overheid volgens Inez de Beaufort meer moeten doen voor mensen met overgewicht . Maar, wat kan de overheid doen? Het antwoord van de Beaufort is dat o . a . fruit en groenten, maar ook sportscholen goedkoper moeten worden . Ook zou de overheid wat kunnen doen aan het stigmatiserende beeld over dikke mensen . Zo zou de nadruk bijvoorbeeld meer moeten liggen op het psychische effect van gezond eten en beweging (je voelt je er prettiger door) dan op het fysieke effect (het voorkomen van overgewicht) . ‘Als in ieder geval maar duidelijk is dat het mensen niet persoonlijk wordt nagedragen als ze dik zijn’, aldus Inez de Beaufort . Om obesitas onder kinderen te voorkomen, noemt ze als oplossingen: meer gezonde producten aanbieden o . a . op scholen en in fastfoodrestaurants en meer aandacht voor het verhogen van beweging .

Kortom, er moet een einde komen aan het negatieve beeld over mensen met overgewicht . Sterker nog, overgewicht zou gezien moeten worden als een ziekte en de maatschappij zou deze mensen moeten helpen net zoals we andere zieke mensen zouden helpen .