Slechter zien door slechte suikers

De belangrijkste oorzaak van blindheid bij ouderen is maculadegeneratie. De ziekte betekent letterlijk ‘achteruitgang van de gele vlek’, oftewel het centrale deel van het netvlies waarmee men het scherpste ziet. Door de toenemende vergrijzing is maculadegeneratie uitgegroeid tot één van de meest voorkomende oorzaken van gezichtsverlies in de westerse wereld.

Niet alleen leeftijd is van belang, ook de voeding heeft invloed op de ontwikkeling van dit type blindheid. Er is wetenschappelijk bewijs dat een dieet dat rijk is aan anti-oxidanten maculadegeneratie helpt te voorkomen. Recent Amerikaans onderzoek heeft hier een nieuwe voedingstip aan kunnen toevoegen: eet niet te veel ‘slechte’ suikers. Om tot deze conclusie te komen waren bijna 4.100 Amerikaanse volwassenen nodig die in leeftijd varieerden van 55 tot 80 jaar. De deelnemers gaven op een lijst van 90 verschillende voedingsmiddelen aan hoe vaak en in welke hoeveelheden zij deze aten. Hierbij letten de onderzoekers speciaal op de glykemische index van elk product, dat aangeeft in welke mate de bloedglucosespiegel stijgt na het eten van het voedingsmiddel. Producten zoals geraffineerde granen, wit brood, honing en chocola scoren hoog op deze schaal, terwijl volkoren producten, groente en fruit een lagere stijging van het bloedglucose veroorzaken.

Een belangrijk element van de studie vormde het oogonderzoek. De wetenschappers gingen per oog en niet per deelnemer na of er aanwijzingen voor maculadegeneratie bestonden, omdat soms maar één oog aangedaan is. Uit de resultaten bleek dat de meeste ogen geen tekenen van de ziekte vertoonden en dat 602 ogen een verminderd zicht hadden ontwikkeld. De link tussen de glykemische index en de aanwezigheid van maculadegeneratie was snel gelegd. Nadat de gegevens waren gecorrigeerd op invloed van de leeftijd, het geslacht en andere risicofactoren bleek dat deelnemers met een voeding met een hogere glykemische index vaker gevorderde maculadegeneratie hadden in ten minste één oog. De onderzoekers tonen hiermee helaas niet aan wat de precieze oorzaak van de oogaandoening is en er zijn onvoldoende gegevens om te bepalen of de voeding de enige schuldige was bij deze deelnemers. Toch schat men dat twintig procent van de gevallen waarbij maculadegeneratie was vastgesteld, met een betere voeding voorkomen had kunnen worden.

Een te grote dosis (slechte) suikers maakt ons niet alleen dik en bezorgt ons niet alleen extrabezoekjes aan de tandarts. Ook deze studie toont opnieuw aan dat we voorzichtig moeten omspringen met zoetigheid: de gevolgen reiken verder dan we denken.

Bron: Chiu, C. The American Journal of Clinical Nutrition, juli 2007; vol 86: pp 180-188.