Dikke buik niet altijd ongezond

Hoewel de meeste mensen denken dat er niets zo ongezond is als een dikke buik, blijkt dat niet iedere dikkerd hier ziekten van krijgt.

 

Een dikke buik wordt doorgaans in verband gebracht met een verhoogde kans op de ontwikkeling van aandoeningen zoals hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en zelfs mogelijk sommige vormen van kanker. Dit heeft te maken met het feit dat vetcellen meer functies vervullen dan enkel het opslaan van energie. Het is niet alleen bekend dat vetcellen het hongergevoel opwekken, maar ook ontstekingen kunnen veroorzaken. Vetcellen zijn in staat om immuuncellen aan te trekken, die vervolgens tal van ontstekingseiwitten uitscheiden. Het gevolg hiervan is dat een chronische ontsteking in het lichaam ontstaat, waarbij het immuunsysteem lichaamseigen stoffen aanvalt. De ontsteking is een van de oorzaken van dichtslibbing van de bloedvaten en diabetes type 2. Toch lopen er genoeg mensen met een dikke buik rond bij wie deze aandoeningen zich helemaal niet manifesteren. Dit roept de vraag op of grote vetlagen onder alle omstandigheden leiden tot een constante ontsteking. Dr. Rinke Stienstra van de Wageningen Universiteit heeft zich over het probleem gebogen en is met behulp van muizenexperimenten het een en ander te weten gekomen.

 

Stienstra probeerde inzicht te krijgen in het gedrag van de vetcellen door de muizen ten eerste flink vet te mesten. Daarna gaf hij de beestjes een week lang een bepaald anti-diabetesmedicijn. De toediening van dit medicijn geeft een idee van wat er gebeurt in vetlagen die zijn opgebouwd uit gezonde vetten zoals in vis en plantaardige olie, in tegenstelling tot ongezonde vetten zoals in gefrituurde voedingsproducten. De onderzoeker kwam er achter dat ook in deze situatie veel immuuncellen naar de vetvoorraden worden aangetrokken. Deze cellen zijn dezelfde afweercellen die ook aanwezig zijn in spierweefsel en in onontwikkelde vetlagen van slanke mensen en ze hebben waarschijnlijk geen schadelijke werking op de gezondheid. Dit komt doordat zij minder ontstekingseiwitten aanmaken. Ze produceren daarentegen ‘goede’ eiwitten die de groei en ontwikkeling van weefsels stimuleren, waartoe ook de vetlagen behoren. De vetlagen vertonen hierdoor een betere opname van vetzuren, zodat deze vetdeeltjes minder de kans krijgen om schade in het lichaam aan te richten.

 

Vetcellen die veel ongezonde – verzadigde – vetten bevatten bevorderen juist wel het ontstekingsproces. Hieruit concludeerde Stienstra dat grote vetvoorraden in de buikstreek een kleinere bedreiging voor de gezondheid vormen wanneer hier meer gezonde vetten in liggen opgeslagen dan ongezonde vetten. Vooralsnog beperkt deze uitspraak zich tot de muizen en is het nog te vroeg om op basis hiervan conclusies over mensen te trekken. De uitkomsten van de experimenten wekken de indruk dat dikke mensen die zich volproppen met vis en olijfolie minder te vrezen hebben dan dikke mensen die zich tegoed doen aan vetrijke vlees- en zuivelproducten. Of dit werkelijk zo is, zal verder onderzoek nog moeten uitwijzen.